İçindekiler
ABD Ulusal Göz Enstitüsü (NEI, 2024) en sık belirtileri bulanık görme, net görmek için gözleri kısma, baş ağrısı, göz yorgunluğu ve gece görmede zorluk olarak sıralar. Nedeni tam olarak bilinmez; yatkınlık kalıtsaldır ve astigmat göz yaralanması ya da göz ameliyatından sonra da gelişir. Göz muayenesinde ölçülen astigmat, reçetenize CYL ve AX değerleri olarak yazılır.

Astigmatlı göz yakını da uzağı da bulanık görür mü?
Evet, astigmat hem yakın hem uzak mesafede bulanık görmeye yol açar. Miyopide uzak, hipermetropide yakın görüntü bulanıklaşır; astigmatta ise ışık retinaya tek bir noktada odaklanmadığı için görüntü her mesafede netliğini yitirir.
Amerikan Oftalmoloji Akademisi (AAO, 2026) farkı bir benzetmeyle anlatır: sağlıklı göz basketbol topu gibi her yönde eşit kavislidir, astigmatlı göz ise Amerikan futbolu topuna benzer ve bir yönde daha kavislidir. Kavis yöne göre değiştiğinde ışık her yönde farklı kırılır. Bu yüzden astigmatlı göz, görüntünün bazı bölgelerini diğerlerinden daha çarpık görür.
Astigmatın belirtileri nelerdir?
Astigmatın belirtileri derecesine göre değişir; NEI (2024) hafif astigmatın hiç belirti vermeyebileceğini belirtir. En sık görülen belirtiler şunlardır:
Bulanık ya da çarpık görme
Net görmek için gözleri kısma
Baş ağrısı
Göz yorgunluğu
Gece görmede zorluk
NEI (2024), çocukların görmelerinin normal olmadığını fark etme ihtimalinin daha düşük olduğunu belirtir. AAO (2026), tedavi edilmeyen astigmatın çocuklarda göz tembelliğine (ambliyopi) ve görme kaybına yol açabileceğini belirtir. Çocuğunuz gözlerini sık kısıyor ya da baş ağrısından yakınıyorsa göz muayenesini ertelemeyin.
Astigmat neden olur?
Astigmat, kornea ya da göz merceği normalden farklı bir şekle sahip olduğunda ortaya çıkar. AAO (2026), bu şekil farkının nedenini doktorların bilmediğini, ancak astigmat riskinin kalıtsal olduğunu belirtir. Göz hastalıkları, göz yaralanmaları ve göz ameliyatları da astigmata yol açabilir.
Loş ışıkta kitap okumak ya da televizyona çok yakın oturmak astigmata neden olmaz ve onu kötüleştirmez; AAO (2026) bu düşünceyi bir efsane olarak tanımlar. NEI (2024) da astigmatı önlemenin bilinen bir yolu olmadığını vurgular.
Göz muayenesinde astigmat nasıl ölçülür?
Astigmat, göz doktorunun yaptığı muayenede ölçülür; NEI (2024) bu kontrolün göz bebeklerinin damlayla büyütüldüğü kapsamlı göz muayenesinin parçası olduğunu belirtir. AAO'nun (2026) saydığı ölçümler şunlardır:
Foropter ve otorefraktometre görme kusurunun ölçüsünü çıkarır; otorefraktometre bunu gözün arka yüzünden yansıyan ışığı ölçerek yapar.
Keratometre korneanın kavisini ölçer.
Kornea topografisi kornea yüzeyindeki düzensizlikleri ve çarpıklıkları bulur.
Kontakt lens kullanmak istiyorsanız bunu muayenenin başında doktorunuza söyleyin. AAO (2023), lens doğrudan gözün üzerine oturduğu için kontakt lens reçetesinin gözlük reçetesinden farklı olduğunu belirtir.
Reçetedeki CYL ve AX değerleri ne anlatır?
CYL (silindir) değeri astigmatın miktarını, AX (eksen) değeri ise astigmatın hangi yönde uzandığını gösterir. AAO (2023) ekseni 1 ile 180 arasında bir derece olarak tanımlar. Reçetenizin CYL sütununda bir değer yazıyorsa gözünüzde astigmat ölçülmüştür.
Reçetedeki kısaltma | Anlamı | Astigmatla ilişkisi |
|---|---|---|
OD / OS | Sağ göz / sol göz | Her gözün değerleri ayrı satırda yazılır. |
SPH (sfer) | Görmeyi düzeltmek için gereken mercek gücü; eksi işareti miyopi, artı işareti hipermetropi demektir. | Astigmatla birlikte bulunan miyopiyi ya da hipermetropiyi gösterir. |
CYL (silindir) | Astigmatın miktarı | Değer yazılmışsa gözde astigmat vardır. |
AX (eksen) | Astigmatın yönü, 1-180 derece | Torik lensin gözde hangi açıda duracağını belirler. |
Kontakt lens için bu dört bilginin yanında BC (baz eğrilik) ve DIA (çap) değerleri de gerekir. Bu değerleri göz doktorunuz muayenede belirler ve lens, reçetedeki bilgilere göre seçilir.
Astigmat kontakt lensle nasıl düzeltilir?
Astigmat kontakt lensle, torik (astigmatlı) lens denen özel tasarımlı lenslerle düzeltilir. Standart küresel lensler astigmatı düzeltmez; torik lensin ise farklı eksenlerde farklı kırma güçleri vardır. AAO (2026) da yumuşak torik lensleri astigmat için kullanılan ana kontakt lens türleri arasında sayar.
Torik lens, miyopiyi ya da hipermetropiyi ve astigmatı aynı lenste birlikte düzeltir. Lensin dönmesini engelleyen tasarımı onu gözde doğru açıda tutar; görüş gün boyunca bu sayede sabit kalır. Torik lensin diğer lens türleri arasındaki yerini kontakt lens çeşitleri yazımızda anlatıyoruz.
Torik lenslerimiz kullanım süresine göre ikiye ayrılır. Günlük torik lens her gün yeni takılır ve gün sonunda atılır. Aylık torik lens yaklaşık 30 gün kullanılır; her kullanımdan sonra solüsyonla temizlenip lens kabında saklanır. Kullanım düzeninize hangisinin uyduğunu günlük lens ile aylık lensi karşılaştırdığımız yazımızda bulabilirsiniz.
Torik lens siparişinde reçetenizden hangi değerler gerekir?
Torik lens siparişinde reçetenizdeki SPH, CYL ve AX değerlerinin üçü de gerekir. Numaralı lens siparişlerinde göz doktoru reçetenizi istiyoruz. Sipariş formumuzda Sph, Cyl ve Aks zorunlu alanlardır; iki gözünüzün değerleri farklıysa "İki gözüm farklı" seçeneğiyle her göz için ayrı değer girersiniz.
BC ve çap değerleri modele göre sabittir: Biofinity Toric ve Biofinity XR Toric'te BC 8.7, çap 14.5'tir. Reçetenizdeki BC ve DIA değerleri seçtiğiniz modelinkinden farklıysa lensi göz doktorunuza danışmadan sipariş etmeyin.
Silindir seçenekleri de modele göre değişir. Biofinity Toric ile 1 Day Acuvue Moist for Astigmatism'de Cyl değeri -0.75, -1.25, -1.75 ve -2.25 seçeneklerinden seçilir. Biofinity XR Toric ise -0.75'ten -5.75'e kadar 11 silindir seçeneğiyle gelir ve ekseni 5 derecelik adımlarla belirler.
Astigmatlı lensler kategorimizde 15 ürün bulunur. Günlük ve aylık torik lenslerin yanında Desio'nun astigmatlı renkli lensleri de bu kategoridedir.
Reçetenizde CYL ve AX değeri yazıyorsa standart numaralı lens yerine torik lens seçin. Silindir değeriniz -2.25'i aşıyorsa, -5.75'e kadar silindir seçeneği olan Biofinity XR Toric'i göz doktorunuza sorun.
Kaynaklar
National Eye Institute (NEI), Astigmatism, 2024.
American Academy of Ophthalmology (AAO), What Is Astigmatism?, 2026.
American Academy of Ophthalmology (AAO), How to Read Your Eyeglasses Prescription, 2023.
Sık Sorulan Sorular
Astigmat doğuştan mı olur?
Astigmatlı lens seçerken bize nasıl ulaşırsınız?
Miyop astigmat ne demek?
0.75 astigmat ne demek?
Son güncelleme:


















